اینجا همه آزاد هستن و آزادی دارن ....
نوكرى مردم، پديده اى مدرن است
راى مردم در دنياى امروز كالاى مطلوب سياستمداران است تا با خريد
آن از نردبان قدرت بالا رفته و شنلى به دست آورند. دارندگان امتياز راى
نيز به ارزش و مطلوبيت كالاى در اختيار خود پى برده و حاضر نيستند در
بازار سياست آن را با كالاهاى كم بها دادوستد كنند. راى مردم ايران نيز
همين ويژگى ها را دارد. مشتريان راى مردم نيز احساس مى كنند بايد
كالاى با كيفيت بيشتر و تازه تر ارائه كنند. اين شرايط موجب شده است
تا برخى از خط قرمزها رعايت نشود و كسى نيز فعلاً كارى به كسى
ندارد.
•نوكر مردم
در ميان انواع كالاهايى كه در بسته هاى شعارى عرضه مى شود تا دل
دارندگان امتياز راى به دست آيد و از بى تفاوتى خارج شوند، يك كالا نيز
از سوى احمد توكلى ديده مى شود. وى كه تا زمان نوشتن اين مقاله،
بر انصراف خويش از مبارزات انتخاباتى اصرار دارد و نقش مشاور را براى
محافظه كاران بازى مى كند، گفته است «دولت بايد نوكر مردم
باشد.»با توجه به اينكه وى كانديدا نيست و اين نوشته تخريب ولى
تلقى نخواهد شد و باتوجه به اينكه وى در ميان كانديداهاى فعلى و
قبلى تنها فردى است كه اقتصاددان نيز تلقى مى شود و ساير
كانديداهاى محافظه كاران نيز از ديدگاه هاى اقتصادى وى تبعيت
خواهند كرد، كالاى ارائه شده وى را ارزيابى مى كنيم.احمد توكلى _
همچنان كه گفته شد _ اصرار دارد به «دولت آينده بايد نوكر مردم
باشد.» فرهنگ عميد، نوكر را به معناى «چاكر، خدمتكار مرد،
مستخدم» آورده است. در صورتى كه آقاى توكلى نيز از نوكر چنين
معنايى را برداشت كرده باشد، بنابراين بايد الزام هاى آن را نيز بپذيرد.
در عرف ايران نوكر در برابر آقا و رعيت در برابر ارباب قرار مى گيرد. نوكر
در عرف ايرانيان فردى است كه چيزى از خود ندارد و ارباب او را
استخدام كرده است تا هر چه او مى گويد انجام دهد. در عرف ايرانيان،
نوكر فردى است كه در برابر ارباب اراده اى ندارد و فقط فرمان مى برد.
نوكران به دليل اينكه چيزى ندارند، اطاعت محض از ارباب را فرا گرفته و
با چشم هايى بسته از ارباب فرمان مى گيرند. ارباب اما فردى است كه
اختيار همه چيز در چنگ اوست و فقط فرمان مى دهد و ملزم به
پاسخگويى در برابر نوكران نيست.با اين تفسير از ارباب و نوكرى،
مى توان ادعا كرد، آزاديخواهى اقتصادى در ذات خود چنين مناسباتى را
بين مردم و دولت ترسيم كرده است. آزاديخواهى اقتصادى معتقد است
دولت از خود چيزى ندارد و همه چيز در مالكيت مردم است. دولت
گروهى از افراد جامعه اند كه تخصص آنها مديريت كلان كشور است و
رمز و راز مملكت دارى را آموخته اند. دولت به نظر آزاديخواهان اقتصادى
براى يك دوره معين به استخدام مردم در مى آيد تا آنچه را آنها
مى پسندند اجرايى كند. ارباب واقعى كه همان مردم يك جامعه اند از
ميان گروه هاى گوناگون كه در قالب احزاب جمع شده اند يك گروه را
براى يك دوره معين استخدام مى كند و از درآمد خويش بخشى را
به عنوان ماليات كنار مى گذارد تا به دستمزد اعضاى دولت و كاركنان آن
پرداخت كرده و بخش عمده اى از آن براى تامين كالاى مورد نياز هزينه
شود.در ديدگاه آزاديخواهى اقتصادى، مالكيت خصوصى براى كسب
درآمد و كنار گذاشتن آن براى استخدام دولتمردان احترام دارد و
خدشه اى به آن وارد نمى شود.با همين استدلال است كه جامعه ها
به سوى آزاديخواهى اقتصادى حركت مى كنند و به هر ميزانى كه
درجه آزادى انتخاب در آنها افزايش مى يابد، ضريب اطمينان آنها براى
انتخاب دولتمردان ورزيده فزونى مى يابد.
•پديده مدرن
براساس آنچه در بالا نگاشته شد، تغيير نقش و جايگاه مردم و دولت از
نوكرى به اربابى، يك پديده مدرن است كه با افكار و عقايد غيرمدرن
ناسازگارى ذاتى دارد. نگارنده بر اين باور است كه رفتار و عقايد آقاى
احمد توكلى و همفكران سياسى اش با همه حسن نيتى كه دارند، با
اين پديده مدرن ناسازگارى دارد.اساس رفتار و گفتار رئيس مركز
پژوهش هاى مجلس و كانديداى انصراف داده اين است كه دولت بايد
همه چيز را تشخيص دهد كه خوب يا بد است و سپس تصميم گرفته
شود. تفكرى كه بنيان آن بر دست هاى پاك قرار گرفته و معتقد است
اگر دولت بد كار مى كند و بد نتيجه مى گيرد دليلش وجود دست هاى
ناپاك است، نمى تواند جاى نوكر و ارباب را تغيير دهد و فقط مى خواهد
«ارباب خوب» را جايگزين كند. آنچه در سال هاى اخير از رفتار و گفتار
اين تفكر وجود دارد اين است كه بايد دولت بزرگتر از چيزى باشد كه الان
وجود دارد، اما شرط آن دست پاك است. اين تفكر هرگز نمى تواند نوكر
مردم باشد. مردم اگر مى خواهند ارباب شوند بايد ابزار آن مهيا باشد.
مهمترين ابزار اربابى آزادى انتخاب است. مردم ايران نيز آزادى انتخاب
مى خواهند و نه چيز ديگر. مردم كشورمان - همه در زبان مى گويند -
اندازه هاى بالايى از هوش و ذكاوت را دارند كه در صورت وجود آزادى
انتخاب، آنچه را كه بيشترين نفع را برايشان دارد برگزينند. وقتى قرار
باشد توليد آب، برق، گاز، بنزين، فولاد، اتومبيل، نهال و بذر، مس و
آلومينيوم، خدمات هواپيمايى، خدمات حمل و نقل ريلى، مخابرات و...
توسط دولت انجام و توزيع آن نيز بر عهده همان نهاد باشد و مردم ناگزير
از خريد كالايى شوند كه فقط يك توليدكننده دارد، اسباب سرورى و
اربابى را از آنها سلب كرده ايم.وقتى دولت قرار است گندم را يكسره از
كشاورزان خريدارى كرده و با قيمتى كه خود تعيين مى كند و در
كارخانه اى كه زمام امور آنها در كنترلش است تبديل به آرد كرده و به
مردم بفروشد و آنها آزادى انتخاب برى خريد همين كالا را نداشته
باشند، اربابى چه معنايى دارد؟ وقتى يك تفكر بر اين مبنا است كه
زمام امور فعاليتى مثل بانكدارى را همچنان در چنگ دولت قرار دهد تا
مردم ناچار باشند كه فقط يك نوع خدمات بانكى خريدارى كنند، ارباب
بودن مردم باد هواست. ارباب واقعى كسى است كه آزادى انتخاب براى
كسب درآمد داشته و درآمدى كسب كرده و وقتى مى خواهد كالايى
خريدارى كند، فروشندگان پرشمارى به پاى او برخيزند.اگر واقعاً
علاقه منديم مردم، ارباب و دولت، نوكر باشد بايد پيامد هاى پرشمار اين
تفكر را در فرهنگ، سياست و اقتصاد بپذيريم. در كدام تعريف مى گنجد
كه ارباب براى گرفتن امتياز يك روزنامه سال ها پشت ديوار نوكر در انتظار
باشد. در كدام تعريف مى گنجد كه ارباب حق نداشته باشد يك تلويزيون
خصوصى داشته باشد تا بتواند حرف هاى خود را در چارچوب قانون و
مقررات تشريح كندو در كدام تعريف مى گنجد كه ارباب براى هر داد و
ستد با همتاى خود در خارج از مرزهاى ملى مثل بيد به خود بلرزد؟
تفكرى كه اعتقاد دارد دولت هنوز بايد در خيلى از بخش ها جاى پاى
خود را محكم كند، هرگز نمى تواند نوكر مردم باشد.
-----------------------------------------------
محمدصادق جنان صفت
به نقل از روزنامه شرق
-----------------------------------------------
یا آمریکا خوشش نمیاد یا شما خوشتون نمیاد ؟ چطور ؟
مسخره است یا نه ؟... بگو ...
نوشته شده توسط در چهارشنبه بیست و هشتم اردیبهشت 1384
|
